De afgelopen vijftien jaar lieten 107 Vlaamse mannen en vrouwen zich operatief van geslacht veranderen. Een follow-up-studie toont aan dat de overgrote meerderheid het na de geslachtsverandering opvallend goed stelt.

Tachtig procent van hen heeft werk, een grote meerderheid weet zich aanvaard door zijn of haar familie en er zijn nauwelijks 'geopereerden' die spijt hebben van de ingreep. De resultaten van de studie werden twee weken geleden voorgesteld op een internationaal congres over 'genderdysforie'. Dat vindt tweejaarlijks plaats, beurtelings in de Verenigde Staten en Europa.

Er werden in die vijftien jaar in Gent ongeveer 300 mensen operatief van geslacht veranderd. Daarvan kwam het grootste gedeelte uit het buitenland.

De 107 Vlamingen kregen een follow-up-studie. Ze werden daarvoor naar het Gentse universitaire ziekenhuis geroepen voor een grondig medisch en socio-psychologisch onderzoek.

Daaruit bleek dat niemand spijt had van de ingreep, al was er één persoon die tijdelijk om de stopzetting van de hormonenbehandeling vroeg, maar daarna toch doorging en zich ook liet opereren. En er was slechts één persoon die af en toe twijfelt aan zijn beslissing. Niemand vroeg tot nu toe een ongedaan maken van de operatie, iets wat in buitenlandse centra al wel is voorgevallen.

Lichamelijk gaat het voor het grootste deel van de geopereerden uitstekend en ze hebben over het algemeen een opvallend hoge seksuele tevredenheid. Bijna alle mannen, die vroeger vrouw waren, komen tot een orgasme en bij de vrouwen die vroeger man waren lukt het bij acht op tien. Dezen hebben het ook wat moeilijker dan 'gewone' vrouwen om de plas op te houden, zonder dat men van echte incontinentie kan spreken. Kleine urologische complicaties komen wel heel wat meer voor bij de vrouwen die vroeger man waren. Als die niet vanzelf overgaan, dan zijn die wel snel operatief te verhelpen.

Ook over de esthetische aspecten zijn er weinig klachten: het nieuwe geslacht moet niet alleen goed functioneren, het moet er ook goed uitzien. Vroegere vrouwen gaan zonder problemen met mannen onder de douche zonder dat iemand iets aan te merken heeft.

Over de sociale relaties zijn de meesten ook meer dan tevreden. Omdat ze zich jarenlang slecht in hun vel hebben gevoeld (zij hadden immers het gevoel in een verkeerd lichaam gevangen te zitten), raakten ze meestal in een sociaal isolement. Dat werd door de operatie doorbroken, waardoor ze veel beter contact konden leggen met anderen. En daardoor nam hun welbevinden toe.

Negen op tien worden door ouders en familieleden aanvaard. Acht op tien behoudt zijn of haar werk of vindt er nieuw. Wel werd een licht verhoogd percentage zelfmoordpogingen vastgesteld. Die komen meestal voor als ze weer onder druk komen, bijvoorbeeld als gevolg van een relatiebreuk.

De meesten knoopten na hun geslachtsverandering een nieuwe relatie aan. Dat heeft onder meer te maken met het feit dat in Gent de eis werd gesteld dat gehuwde transseksuelen eerst moesten scheiden vóór de operatie wordt uitgevoerd. Nu het burgerlijk huwelijk is opengesteld voor homoseksuele en lesbische paren, vervalt deze eis.

"Of getrouwde parners zoiets zullen aanvaarden zal afhangen van de vraag of ze enige homoseksuele gevoelens in zichzelf kunnen aanspreken", zegt Griet De Cuypere, psychiater en coördinator van het multidisciplinaire genderteam. Vrouwen die vroeger man waren kiezen in twee tot drie op de tien gevallen voor een lesbische relatie. De mannen die vroeger vrouw waren, zijn bijna allemaal heteroseksueel en gingen dus in hun nieuwe identiteit relaties met vrouwen aan.

Opvallend is dat steeds meer jongere 'patiënten' zich melden. Maar totnogtoe heeft geen enkele minderjarige de hormoonbehandeling al gekregen. Wel werden hormoonremmers gegeven aan een zeventienjarige, maar pas nà de puberteit en dus niet bedoeld om de puberteit te verhinderen. Maar gezien de stijgende vragen en het succes in Nederland, zal men zich vroeg of laat toch over dit probleem moeten buigen.

Bron: De Standaard, 2003

Terug naar index